Brama Mariacka
Omijający dawne grzęzawiska łuk ul. Chlebnickiej wytworzył lukę w regularnej siatce ulicznej. Wypełniła ją w 1350 r. ul. Mariacka. W 1484 r. otrzymała bramę wodną o formach identycznych z wcześniejszą Bramą Chlebnicką i prawie równoczesną Straganiarską. Funkcją bram Długiego Pobrzeża bycia celna i administracyjna obsługa pomostów przeładunkowych. Do raczej symbolicznej obrony służyły boczne wieżyczki. W latach 1597—99 przy Bramie Mariackiej Antoni van Obberghen wzniósł dla kupca Jana Kopego niezwykłych rozmiarów budynek — kombinację domu mieszkalnego ze spichlerzem. Od Motławy pojawił się rzadki w Gdańsku wielopiętrowy wykusz, a nad bramą wyrosła wysoka wieżyczka do obserwacji ruchu w porcie. Górne piętra domu wykorzystywali za opłatą zagraniczni kupcy. Sklepienia piwnic opierają się na kamiennych słupach, być może pochodzących z zamku Książąt Pomorskich. Mimo ogólnego kryzysu życia umysłowego w Polsce w XVII/XVIII w. Gdańsk był nadal czołowym ośrodkiem nauki i kultury. W latach 1720—27 działało tu pierwsze w kraju towarzystwo naukowe: Societas Litteraria. W jego pracach przeważała tematyka prawna i historyczna. W 1743 r. późniejszy burmistrz Daniel Gralath założył Towarzystwo Przyrodnicze. Próba przekształcenia go w ogólnopolskie królewskie towarzystwo naukowe upadła. Towarzystwo prowadziło badania, ogłaszało konkursy na prace, wydawało rozprawy. Na uroczyste zebrania prezesi nakładali złoty sygnet, dar Stanisława Augusta. W 1846 r. Towarzystwo przeniosło się do domu przy Bramie Mariackiej. Znajdował się tu cenny zbiór starych przyrządów — soczewki Heweliusza, pierwsze mikroskopy i maszyny elektryczne oraz biblioteka z 35 tyś. tomów. W 1866 r. na wieżyczce urządzono obserwatorium astronomiczne.